Asturias: herri politak

Asturiasek leku txikian biltzen ditu elkarri begira dauden bi mundu: Kantauri itsasoa, bere itsaslabar eta arrantza-portuekin, eta mendia, Picos de Europan bere adierazpenik biribilena hartzen duena. Asturiasko herri politen artean, itsasertzeko herriak, goi-mendiko herrixkak eta tamainaz haratago doan pisu historikoa duten guneak bizi dira elkarrekin, larreen berdeak, harriak eta inguratzen dituen paisaiarekiko lotura estuak batuta.

Cangas de Onís da abiapunturik onena eskualdearen historia ulertzeko. Asturiasko Erresumaren lehen hiriburua izan zen, Sella ibaiaren gainean dago bere Erdi Aroko zubi ospetsuarekin, eta Covadongarako eta Picos de Europarako ate naturala da. Oso hurbil, Cabrales kontzejuan jada, Bulnesek Asturiasko mendiaren beste aurpegia erakusten du: gailurren artean kokatutako herrixka bat, 2021etik Espainiako Herri Politenetako bat bezala aitortua, lasai ibiltzeko modukoa.

Kostaldean, Cudillerok erakusten du nola moldatu duen itsasoak Asturiasko bizimodua mendeetan zehar. XIII. mendean sortu zen bere portuaren inguruan, eta itsasertzeko herri honek arrantza-tradizioa gordetzen du, baita erromatarren aurreko herrixka gotortuen aztarnak ere inguruan, eta ustekabeko kontrapuntu bat Selgas jauregian, XIX. mendeko jauregi luxuzkoan. Portutik gailurrera, herri horietako bakoitzak Asturias denaren alde desberdin bat kontatzen du.