Salesen eliza eta komentua

Bartzelonako Passeig de Sant Joan-etik, Valentzia eta Aragoi kaleen arteko zatian, paseatzen duenak bidean geldialditxo bat merezi duen multzo horietako bat aurkituko du: Salesen eliza eta komentu zaharra. Joan Martorell i Montells izan zen egilea, eta ez da haren ibilbideko enkargu txiki bat, proiektu hau haren lanik garrantzitsuentzat hartzen baita. Horregatik bakarrik ere merezi du lasai-lasai begiratzen gelditzea.

Multzoa Santa Maria Bisitazioaren Ordenako moja salesak hartzeko sortu zen. Lanak komentutik hasi ziren, 1877an ekin baitzitzaion haren eraikuntzari, eta handik pixka batera iritsi zen tenpluaren txanda, hiru urte eskasetan altxatua, 1882tik 1885era bitartean. Bizkortasun horri esker, eliza eta komentu-eraikina laster bihurtu ziren batasun koherente bat, hasieratik osotasun gisa pentsatua.

Denborak aurrera egin ahala, bi espazioek bide desberdinak hartu dituzte, baina lotura galdu gabe. Elizak gurtzarako irekita jarraitzen du, eta gaur egun San Frantzisko Salesekoaren parrokia da; beraz, bisitariak bertara sartu eta Martorellen lana barrutik estimatu dezake. Komentu zaharrak, aldiz, funtzioz aldatu zuen 1943an, Anaia Maristen ikastetxe bihurtu zenean, eta hezkuntza-erabilera horrek erabat aldatu zuen jatorriz klausurarako pentsatutako eraikin baten bizimodua.

Salesetara egindako bisita, beraz, aukera ona da garai bereko beste bartzelonar batzuen izena baino gutxiago entzungo den arkitekto bat ezagutzeko, baina hemen utzi zuen bere ondarerik onena. Komeni da presarik gabe hurbiltzea, kanpoaldea pasealekuan zehar ibiltzea eta, parrokiaren ordutegiak uzten badu, tenpluan sartzea esperientzia osatzeko.